Κάθε εποχή έχει τα δικά της ΟΧΙ
28η Οκτωβρίου — Το θάρρος, η ελευθερία και η ευθύνη της δικής μας γενιάς
Πόσο θάρρος χρειάζεται για να υπερασπιστείς αυτό που είναι σωστό, όταν γνωρίζεις ότι θα έχει κόστος;
Κάθε 28η Οκτωβρίου, η ερώτηση αυτή αποκτά ξεχωριστό βάρος.
Στις 28 Οκτωβρίου 1940, η Ελλάδα αρνήθηκε να αποδεχθεί το τελεσίγραφο της φασιστικής Ιταλίας, που απαιτούσε την κατάληψη στρατηγικών περιοχών της χώρας. Η εισβολή που ακολούθησε συνάντησε την αντίσταση των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων. Το ιστορικό «ΟΧΙ» συνδέθηκε με τον αγώνα για την ελευθερία και με το βαρύ τίμημα που κλήθηκαν να πληρώσουν οι άνθρωποι εκείνης της εποχής.
Τιμούμε εκείνον τον αγώνα με επίγνωση της θυσίας που απαίτησε. Οι σημερινές μας επιλογές ανήκουν σε διαφορετικές συνθήκες και έχουν διαφορετικό βάρος. Η μνήμη, όμως, μπορεί να μας δώσει το έναυσμα να κοιτάξουμε με μεγαλύτερη ευθύνη τη δική μας στάση απέναντι στον κόσμο.
Το θάρρος στις δικές μας επιλογές
Στην καθημερινότητά μας υπάρχουν στιγμές που μας καλούν να πάρουμε θέση. Ένας άνθρωπος ταπεινώνεται μπροστά μας. Μια πληροφορία μάς εξοργίζει πριν ακόμη ελέγξουμε αν είναι αληθινή. Ένας κίνδυνος για την ασφάλεια κάποιου παραβλέπεται, επειδή η αντιμετώπισή του έχει κόστος.
Σε τέτοιες στιγμές, η αδιαφορία μπορεί να μοιάζει βολική. «Δεν με αφορά». «Έτσι γίνονται αυτά». «Κάποιος άλλος θα ασχοληθεί». Κι όμως, πίσω από κάθε τέτοια φράση υπάρχει συχνά ένας άνθρωπος που περιμένει να ακουστεί.
Το δικό μας θάρρος μπορεί να αρχίσει από εκεί: από την προθυμία να σταθούμε δίπλα του, να ζητήσουμε εξηγήσεις, να επιμείνουμε ότι ένα πρόβλημα χρειάζεται λύση. Και από την ειλικρίνεια να αναγνωρίσουμε τη δική μας ευθύνη, όταν το λάθος είναι δικό μας.
Η ελευθερία χρειάζεται χώρο για όλους
Η ελευθερία αποκτά ουσία όταν μπορείς να μιλήσεις χωρίς φόβο, να διαφωνήσεις χωρίς να στοχοποιηθείς και να συμμετέχεις χωρίς να αποκλείεσαι. Κάθε φορά που υπερασπιζόμαστε αυτά τα δικαιώματα για έναν άνθρωπο με τον οποίο διαφωνούμε, δοκιμάζουμε στην πράξη πόσο πιστεύουμε σε αυτά.
Αυτό αφορά και τον τρόπο με τον οποίο συζητάμε δημόσια: την προσοχή με την οποία μοιραζόμαστε μια είδηση και τη γλώσσα που χρησιμοποιούμε για ανθρώπους που δεν γνωρίζουμε.
Η ευθύνη αυτή χρειάζεται και συλλογική στήριξη. Χρειάζονται χώροι εργασίας όπου όποιος επισημαίνει ένα πρόβλημα ακούγεται και προστατεύεται. Οργανισμοί που διορθώνουν τα λάθη τους και θεσμοί που λογοδοτούν. Η απαίτηση για ατομικό θάρρος χρειάζεται να συνοδεύεται από συνθήκες που επιτρέπουν στους ανθρώπους να το ασκήσουν.
Όσα αξίζει να παραδώσουμε στους επόμενους
Η μνήμη ενός πολέμου μάς δίνει έναν ακόμη λόγο να προστατεύουμε την ειρήνη. Να αναγνωρίζουμε πίσω από τις ειδήσεις τις ανθρώπινες ζωές. Να υπερασπιζόμαστε τη δυνατότητα των παιδιών να μεγαλώνουν χωρίς φόβο και των ανθρώπων να χτίζουν το μέλλον τους με αξιοπρέπεια.
Μας καλεί, επίσης, να σκεφτούμε τι μαθαίνουν οι επόμενες γενιές από τη δική μας συμπεριφορά. Πώς αντιδρούμε στην αδικία. Πώς διαχειριζόμαστε τη διαφωνία. Πώς στεκόμαστε απέναντι σε εκείνον που έχει λιγότερη δύναμη από εμάς.
Στην ATTESTAR, βλέπουμε σε αυτή την επέτειο μια υπενθύμιση ευθύνης. Η εμπιστοσύνη χρειάζεται ειλικρίνεια και συνέπεια ανάμεσα σε όσα λέμε και σε όσα πράττουμε. Χρειάζεται την προθυμία να υπερασπιστούμε μια αρχή, ακόμη κι όταν αυτό μας δυσκολεύει.
Ας τιμήσουμε την 28η Οκτωβρίου με σεβασμό σε όσους αγωνίστηκαν και με φροντίδα για όσα παραδίδουμε στους επόμενους.
Κάθε εποχή έχει τα δικά της «ΟΧΙ».
Εμείς, σε τι θα βρούμε το θάρρος να πούμε το δικό μας;
